De ene koffie is de andere niet. Ik maak weleens de vergelijking met wijn, waarbij een sommelier aan de smaak, geur en kleur kan herleiden waar de wijn vandaan komt. Iedere wijn heeft weer andere specifieke kenmerken. Dit geldt ook voor koffiebonen. Voordat ik mij hierin had verdiept was koffie voor mij gewoon koffie, net zoals dat ik vroeger alle rode wijnen hetzelfde vond smaken. Gelukkig geldt voor mij dat smaak, en kennis van en ervaring met smaak, met de jaren komt. Hieronder beschrijf ik waar ik op let bij het kopen van koffie.
De herkomst van de koffie?
Een van de belangrijkste ingrediënten die de smaak van jouw koffie bepalen is natuurlijk de koffieboon zelf. Iedere boon heeft zijn eigen kenmerken, smaken en aroma’s. Dit wordt bepaald door de herkomst van de koffieboon. Een koffieboon uit Ethiopië heeft compleet andere eigenschappen dan een boon uit Brazilië. Ook wanneer je twee bonen uit Ethiopië met elkaar gaat vergelijken die uit een verschillend gebied komen, zul je duidelijke verschillen waarnemen. Daarom wil ik op de verpakking terugzien waar de koffieboon vandaan komt. En dan niet alleen het land, maar ook het gebied. Op die manier kan ik gerichter de smaak kopen die ik hebben wil.
Single origin
Worden koffiebonen aangeboden als single origin? Dan betekent dit dat deze koffiebonen afkomstig zijn uit één gebied of één land. In deze koffie ga je de specifieke kenmerken van het betreffende gebied of het betreffende land terug proeven.
Single estate
Bij single estate koffiebonen zijn de bonen afkomstig van eenzelfde plantage. Hiermee is dus gemakkelijk te achterhalen van welke boer de koffiebonen afkomstig zijn. Als je deze koffie gaat drinken, dan ga je de unieke smaakeigenschappen van deze plantage terug proeven.
Blend
Als een koffie wordt aangeboden als een blend dan betekent dit dat twee of meer soorten bij elkaar zijn gevoegd. Dit kan zowel een combinatie van arabica en robusta koffiebonen zijn. Doorgaans is een blend goedkopen dan een single origin of single estate. De smaak is vaak wat minder complex. Een blend vind je sneller terug in een cappuccino dan een single origin of single estate.
Wanneer zijn de koffiebonen gebrand?
De versheid van een boon is ook bepalend voor de smaak. Een paar dagen nadat de koffiebonen zijn gebrand is het smaak- en aromaprofiel op zijn best. Daarom kies ik altijd voor zo vers mogelijke bonen. Dit is dan ook een van de eigenschappen die ik terug wil zien op de verpakking. Als ik niet duidelijk kan zien wanneer de bonen gebrand zijn, dan koop ik ze niet. Hoe goed het verhaal eromheen ook is. Wanneer je koffieverpakkingen bekijkt in de supermarkt is dit over het algemeen ook de informatie die ontbreekt.
Wat voor koffie ga ik zetten? Filterkoffie of espresso?
Bij het branden bepaalt de koffiebrander niet alleen het smaakprofiel van de koffie, maar ook die ideale zetmethode. Je ziet steeds vaker dat je specifiek koffiebonen kunt kopen voor espresso en filterkoffie. Een brandmethode die voor zowel espresso als filterkoffie geschikt is, is de omni-roast. Als je koffiebonen koopt die gebrand zijn voor het gebruik in een espressomachine, dan mag je er niet vanuit gaan dat je hier ook perfecte filterkoffie mee kunt zetten.
Op de verpakking lees je graag ook terug of je te maken hebt met een lichte, medium of donkere branding. Licht gebrande koffiebonen hebben een hogere zuurgraad, waardoor de karaktereigenschappen vaak beter naar voren komen. Bij het bereiden van filterkoffie heeft een lichte branding steeds vaker de voorkeur. Ook bij espresso zie je steeds meer de beweging naar licht gebrand, maar bij espresso hebben medium en dark roast nog meer de overhand. In de donker gebrande koffie zul je vaak noten en chocolade terug vinden in de smaak en geur.
Voor het type branding wil ik je aanmoedigen om vooral te gaan proberen en te ontdekken wat de verschillen zijn. Lichte branding is niet beter of slechter dan donkere branding. Hier geldt zeker jouw persoonlijke voorkeur.
